Żyjąc w państwie prawa musimy mieć świadomość tego, że wszystkie ważniejsze decyzje, które podejmujemy, powinny być podparte dokumentem prawnym. To zmusza nas do odwiedzania co jakiś czas urzędów, które niestety w nie są lubianym przez Polaków miejscem.

Często stojąc w kolejce do jakiegoś urzędu, zemścimy na opieszałość urzędników i negujemy istnienie samych urzędów, jednak wiemy, że musimy pewne sprawy „wystać”, by uzyskać to, po co tam przyszliśmy. Pamiętać należy jednak, że często to także nasza niewiedza, czy załatwianie wszystkiego na ostatnią chwilę stawia nas w takich sytuacjach. Przypomnijmy sobie ileż to razy zanosiliśmy PIT w ostatni dzień rozliczenia podatkowego? Już to powinno nas skłonić do przemyśleń, czy aby na pewno nie jesteśmy sami sobie winni. Czasem wystarczy zerknąć do internetu i sprawdzić termin składania niektórych wniosków, zobaczyć, czy nie można dosłać czegoś pocztą lub po prostu sprawdzić, czy istnieje możliwość załatwienia sprawy w jednym okienku. To nie zajmuje aż tyle czasu, a często ratuje nas od konieczności wczesnego wstawania i odczekiwania w kolejkach. Niejednokrotnie zdarza się także, że petent nie pamięta o wypełnieniu formularza, który konieczny jest do uzyskania jakiegoś dokumentu. Wystarczy jednak wcześniej zapytać w punkcie informacji, który znajduje się w większości urzędów, jakie dokumenty potrzebne są w naszej sytuacji. Formularze częstokroć dostępne są właśnie w takich punktach. Po otrzymaniu takiego pisma, trzeba w odpowiednie miejsca wpisać wymagane dane, a następnie udać się pod wskazany pokój, czy okienko. W ten sposób o wiele szybciej będziemy w stanie załatwić urzędowe formalności.

Jeśli jednak wiemy, że i tak zmuszeni będziemy odczekać swoje w kolejkach, pamiętajmy o tym, by za jednym zamachem uporać się z wszystkimi formalnymi kwestiami. Jeżeli na przykład wiemy, że w niedalekiej przyszłości będziemy musieli znowu udać się w to samo miejsce, spróbujmy załatwić wszystko tak, by oba terminy wizyt w nielubianym urzędzie wypadły w tym samym czasie. Ta cenna rada przyda się zwłaszcza osobom, które muszą brać dzień wolnego w pracy, by pozałatwiać urzędowe formalności.

Różne typy faktur

Faktura VAT jest dokumentem handlowym, potwierdzającym operację gospodarczą pomiędzy sprzedającym a kupującym. W obrocie funkcjonują jeszcze inne faktury. Zalicza się w ich poczet fakturę VAT - marża, fakturę Vat zaliczkową, fakturę rozliczeniową (końcową) oraz fakturę pro forma.

Podstawowym typem faktur jest faktura VAT. Należy ją wystawić do siódmego dnia od daty wydania towaru lub wykonania usługi. W przypadku, gdy podatnik świadczy usługi ciągłe, a na fakturze określa wyłącznie miesiąc i rok dokonania sprzedaży, fakturę wystawia się nie później niż siódmego dnia od zakończenia miesiąca, w którym dokonano tej dostawy. Faktura VAT jest najczęściej stosowanym dokumentem w obrocie gospodarczym, jednak nie jedynym. Poza nią występują inne dokumenty w zależności od charakteru zdarzenia gospodarczego.

faktura VAT-marża

Bardzo ciekawą budowę posiada faktura VAT-marża. Wyglądem różni się od pozostałych. Ma zastosowanie w obrocie artykułami używanymi oraz w usługach turystycznych. Zgodnie z ustawą o VAT, marża to różnica między kwotą należności, jaką musi uiścić nabywca usługi lub produktu, a ceną, jaką zapłacił sprzedawca zakupując je od innych dostawców (transport, wyżywienie, ubezpieczenie, zakwaterowanie). Faktura VAT-marża ma uproszczoną budowę w porównaniu do zwykłej faktury VAT. Nie musi zawierać następujących danych:

  • ceny jednostkowej netto,
  • sumy wartości sprzedaży z uwzględnieniem stawki,
  • kwoty podatku od sumy wartości sprzedaży netto,
  • stawki podatku,

Podatnicy nie muszą również wyszczególniać na tej fakturze wysokości swojej marży. W dokumencie tym wpisują wyłącznie:

  • adresy,
  • nazwę towaru lub usługi,
  • dzień, miesiąc, rok dokonania sprzedaży,
  • imię, nazwisko/ nazwę sprzedawcy,
  • kwotę należności ogółem wyrażoną cyframi oraz słownie dzień,
  • numery NIP sprzedawcy i nabywcy,
  • jednostkę miary i ilość sprzedanych towarów lub rodzaj wykonanych usług.

System opodatkowania VAT-marża rozwiązuje problem, jaki stanął przed prawodawcą po wprowadzeniu nowej ustawy o VAT. Pozwala on opodatkować jedynie realny przychód podatnika, a nie jego obrót.

Faktura VAT zaliczkowa

Faktura VAT zaliczkowa jest dokumentem potwierdzającym wpływ przedpłaty w całości, bądź w części, przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi. Jeśli zatem sprzedawca lub wykonawca usługi otrzymał wcześniej przedpłatę, zaliczkę, zadatek, czy ratę, ma on obowiązek wystawienia faktury do siedmiu dni od daty otrzymania kwoty, lecz nie później niż do końca miesiąca, w którym tę kwotę otrzymał. Faktura zaliczkowa, zawierać powinna:

  • dane dotyczące zamówienia lub umowy,
  • datę otrzymania części/ całości należności (przedpłaty, zaliczki, zadatku, raty), jeśli ta nie pokrywa się z datą wystawienia faktury,
  • dzień, miesiąc, rok dokonania sprzedaży,
  • numery NIP sprzedawcy i nabywcy,
  • daty wystawienia oraz numery poprzednich faktur zaliczkowych (jeżeli je wystawiano) oraz sumę kwot pobranych wcześniej części należności brutto,
  • oznaczenie „Faktura VAT” lub „Faktura VAT- MP”,
  • kwotę podatku,
  • kwotę otrzymanej części lub całości należności brutto,
  • imię, nazwisko/ nazwę sprzedawcy i nabywcy,
  • stawkę podatku.

Faktura rozliczeniowa (końcowa)

W przypadku, gdy faktury zaliczkowe nie pokrywają całej sumy brutto zamówienia, sprzedający - po zbyciu towaru lub wykonaniu usługi - wystawia fakturę na zasadach ogólnych. Sumę wartości na fakturze w tym wypadku, pomniejsza się o kwotę otrzymanych części należności, natomiast wartość podatku pomniejsza się o sumę kwot podatku wykazanego w fakturach zaliczkowych. Taka faktura nazwana jest fakturą rozliczeniową lub końcową. Powinna ona zawierać numery faktur zaliczkowych wystawionych przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi.

W sytuacji, gdy faktury zaliczkowe obejmują całą cenę brutto towaru lub usługi, sprzedawca nie ma obowiązku wystawienia faktury rozliczeniowej.

Faktura pro forma

Faktura pro forma w przeciwieństwie do wyżej wymienionych faktur nie jest dokumentem księgowym. Może ona służyć jako kalkulacja uzgodnionych cen lub zamówienie. Polskie przepisy nie regulują kwestii wystawiania faktur pro forma, mimo to funkcjonują one w obrocie gospodarczym i chętnie są wykorzystywane przez przedsiębiorców.

Faktura pro forma składa się z tych samych elementów, co faktura VAT. Wyróżnia ją tylko oznaczenie „Faktura pro forma” zamiast „Faktura VAT”. Co ważne, taka faktura nie zwalnia podatnika z obowiązku wystawienia faktury według wymogów ogólnych, bowiem sama nie potwierdza dokonania transakcji. Nie jest zatem w myśl przepisów ustawowych dowodem księgowym, a co za tym idzie, podatnik nie ma możliwości ujęcia jej w rejestrach VAT.

W obrocie handlowym faktura pro forma pełni funkcję swego typu propozycji transakcji sprzedaży towarów lub usłóg. Spełnia też rolę informacyjną, gdyż za jej pomocą sprzedający prezentują nabywcom warunki umowy sprzedaży. Ponadto, faktura pro forma może być uznawana za potwierdzenie przyjęcia zamówienia, z kolei dla klienta może być informacją o konieczności wpłacenia przedpłaty.

Pozostałe